1// Ornek1: PROBLEM — kesişen ilgiler (cross-cutting concerns) her metoda elle serpiştirilmiş.
2// Loglama ve süre ölçümü, asıl iş mantığının arasına karışmış; her metotta TEKRARLANIYOR.
3// Çalıştırma: java Ornek1.java
4public class Ornek1 {
5
6    public static void main(String[] args) {
7        var servis = new SiparisServisi();
8        servis.siparisOlustur("Klavye");
9        servis.siparisIptal(42);
10
11        System.out.println("""
12
13                --- Sorun ---
14                Loglama ve süre ölçümü kodu HER metoda elle yazıldı:
15                  - aynı kod tekrar tekrar kopyalandı (DRY ihlali),
16                  - asıl iş mantığı, log satırlarının arasında kayboldu,
17                  - bir gün log formatını değiştirmek istesen, HER metoda dokunman gerekir.
18                Loglama, güvenlik, transaction gibi 'kesişen ilgiler' iş mantığından AYRILMALI -> AOP (Örnek 2).""");
19    }
20}
21
22class SiparisServisi {
23
24    void siparisOlustur(String urun) {
25        long t0 = System.currentTimeMillis();           // <-- ölçüm (kesişen ilgi)
26        System.out.println("[LOG] siparisOlustur basladi: " + urun); // <-- loglama (kesişen ilgi)
27
28        // ----- ASIL İŞ MANTIĞI (tek satır) -----
29        System.out.println("   -> sipariş kaydedildi: " + urun);
30        // ---------------------------------------
31
32        System.out.println("[LOG] siparisOlustur bitti (" + (System.currentTimeMillis() - t0) + " ms)");
33    }
34
35    void siparisIptal(int id) {
36        long t0 = System.currentTimeMillis();           // <-- yine ölçüm
37        System.out.println("[LOG] siparisIptal basladi: #" + id); // <-- yine loglama
38
39        // ----- ASIL İŞ MANTIĞI -----
40        System.out.println("   -> sipariş iptal edildi: #" + id);
41        // ---------------------------
42
43        System.out.println("[LOG] siparisIptal bitti (" + (System.currentTimeMillis() - t0) + " ms)");
44    }
45}

1// Ornek2: ÇÖZÜM — AOP ile loglamayı bir Aspect'e taşımak (@Before / @After).
2// İş mantığı artık TERTEMİZ; loglama tek bir yerde, otomatik uygulanıyor.
3// Çalıştırma: portal bu dosyayı derleyip Spring classpath'iyle çalıştırır.
4package com.egitim.spring.aop;
5
6import org.aspectj.lang.JoinPoint;
7import org.aspectj.lang.annotation.After;
8import org.aspectj.lang.annotation.Aspect;
9import org.aspectj.lang.annotation.Before;
10import org.springframework.context.annotation.AnnotationConfigApplicationContext;
11import org.springframework.context.annotation.Bean;
12import org.springframework.context.annotation.Configuration;
13import org.springframework.context.annotation.EnableAspectJAutoProxy;
14
15public class Ornek2 {
16
17    // İş mantığı TERTEMİZ — hiçbir log/ölçüm kodu yok.
18    // public static: Spring AOP'un proxy (CGLIB) üretebilmesi için sınıf erişilebilir olmalı.
19    public static class SiparisServisi {
20        public void siparisOlustur(String urun) { System.out.println("   -> sipariş kaydedildi: " + urun); }
21        public void siparisIptal(int id) { System.out.println("   -> sipariş iptal edildi: #" + id); }
22    }
23
24    // Kesişen ilgi (loglama) tek bir Aspect'te toplandı.
25    @Aspect
26    public static class LoglamaAspect {
27        // bean(...) pointcut'ı: "siparisServisi" bean'inin tüm metotları (paket adından bağımsız).
28        @Before("bean(siparisServisi)")
29        void once(JoinPoint jp) {
30            System.out.println("[LOG] başlıyor: " + jp.getSignature().getName()
31                    + " argümanlar=" + java.util.Arrays.toString(jp.getArgs()));
32        }
33
34        @After("bean(siparisServisi)")
35        void sonra(JoinPoint jp) {
36            System.out.println("[LOG] bitti  : " + jp.getSignature().getName());
37        }
38    }
39
40    @Configuration
41    @EnableAspectJAutoProxy
42    public static class AopConfig {
43        @Bean SiparisServisi siparisServisi() { return new SiparisServisi(); }
44        @Bean LoglamaAspect loglamaAspect() { return new LoglamaAspect(); }
45    }
46
47    public static void main(String[] args) {
48        var ctx = new AnnotationConfigApplicationContext(AopConfig.class);
49
50        // Çağrı proxy üzerinden geçtiği için aspect otomatik devreye girer.
51        SiparisServisi servis = ctx.getBean(SiparisServisi.class);
52        servis.siparisOlustur("Klavye");
53        servis.siparisIptal(42);
54
55        ctx.close();
56
57        System.out.println("""
58
59                --- AOP terimleri ---
60                Aspect    : kesişen ilgiyi içeren modül (LoglamaAspect).
61                Advice    : ne zaman çalışacağı (@Before, @After, @Around...).
62                Pointcut  : nerede çalışacağı (hangi metotlar).
63                JoinPoint : advice'ın uygulandığı an/nokta (çağrılan metot).
64                Sonuç: iş mantığı loglama kodundan tamamen arındı; loglama TEK yerde.""");
65    }
66}

1// Ornek3: @Around advice — metodu SARAR; öncesini/sonrasını kontrol eder, hatta engelleyebilir.
2// Gerçek senaryo: süre ölçümü + yetki (authorization) kontrolü, tek bir aspect'te.
3// Çalıştırma: portal bu dosyayı derleyip Spring classpath'iyle çalıştırır.
4package com.egitim.spring.aop;
5
6import org.aspectj.lang.ProceedingJoinPoint;
7import org.aspectj.lang.annotation.Around;
8import org.aspectj.lang.annotation.Aspect;
9import org.springframework.context.annotation.AnnotationConfigApplicationContext;
10import org.springframework.context.annotation.Bean;
11import org.springframework.context.annotation.Configuration;
12import org.springframework.context.annotation.EnableAspectJAutoProxy;
13
14public class Ornek3 {
15
16    public static void main(String[] args) {
17        var ctx = new AnnotationConfigApplicationContext(Config.class);
18        BankaServisi banka = ctx.getBean(BankaServisi.class);
19
20        System.out.println("--- Yetkili kullanıcı ---");
21        Guvenlik.giris("admin");
22        banka.paraTransfer(500);
23
24        System.out.println("\n--- Yetkisiz kullanıcı ---");
25        Guvenlik.giris("misafir");
26        banka.paraTransfer(1000); // @Around bunu ENGELLER
27
28        ctx.close();
29
30        System.out.println("""
31
32                --- @Around neden güçlü? ---
33                @Around, metodu SARAR: proceed() ÇAĞIRMADAN önce/sonra kod çalıştırır,
34                hatta proceed()'i hiç çağırmayarak metodu ENGELLEYEBİLİR.
35                Tek bir aspect'le hem süre ölçümü hem yetki denetimi yaptık; iş mantığı tertemiz kaldı.
36                Spring'de @Transactional, @Cacheable, method security — hepsi @Around mantığıyla çalışır.""");
37    }
38
39    @Configuration
40    @EnableAspectJAutoProxy
41    public static class Config {
42        @Bean BankaServisi bankaServisi() { return new BankaServisi(); }
43        @Bean DenetimAspect denetimAspect() { return new DenetimAspect(); }
44    }
45
46    // İş mantığı tertemiz: ne süre ölçümü ne yetki kontrolü içerir.
47    public static class BankaServisi {
48        public void paraTransfer(int tutar) {
49            System.out.println("   -> " + tutar + " TL transfer edildi.");
50        }
51    }
52
53    // Basit bir "oturum" — gerçekte SecurityContext olurdu.
54    public static class Guvenlik {
55        static String kullanici = "anonim";
56        static void giris(String k) { kullanici = k; System.out.println("(giriş: " + k + ")"); }
57    }
58
59    @Aspect
60    public static class DenetimAspect {
61        @Around("bean(bankaServisi)")
62        Object denetle(ProceedingJoinPoint pjp) throws Throwable {
63            // 1) ÖNCE: yetki kontrolü — yetkisizse metodu hiç çalıştırma.
64            if (!"admin".equals(Guvenlik.kullanici)) {
65                System.out.println("[GÜVENLİK] erişim reddedildi (kullanıcı: " + Guvenlik.kullanici + ")");
66                return null; // proceed() çağrılmaz -> metot ENGELLENDİ
67            }
68            // 2) Süre ölç ve metodu çalıştır.
69            long t0 = System.nanoTime();
70            Object sonuc = pjp.proceed(); // asıl metodu çağır
71            long ms = (System.nanoTime() - t0) / 1_000_000;
72            System.out.println("[ÖLÇÜM] " + pjp.getSignature().getName() + " " + ms + " ms sürdü.");
73            return sonuc;
74        }
75    }
76}