API Gateway (Spring Cloud Gateway)

⚠️ Bu konuda çalıştırılabilir örnek yoktur. Spring Cloud Gateway + birden çok servis gerektirir; portalda çalışmaz. Kod/yapı tanıtım amaçlıdır.

Onlarca mikroservisin olduğu bir sistemde, istemci (web/mobil) her servisin adresini bilmek ve her biriyle ayrı ayrı konuşmak zorunda kalmamalıdır. API Gateway, tüm sisteme tek giriş kapısıdır: istemci yalnızca gateway'i bilir; gateway gelen isteği arkadaki doğru servise yönlendirir ve ortak işleri (kimlik, hız sınırı, loglama, CORS) tek yerde halleder. Spring'in çözümü Spring Cloud Gateway'dir.

Neden gateway?

Gateway olmadan istemci her servisle ayrı konuşur — adresleri bilmek, her serviste kimlik/CORS/log tekrarı, güvenlik dağınıklığı. Gateway ile:

İstemci ──► [API Gateway] ──┬──► Sipariş Servisi
   (tek adres)              ├──► Ödeme Servisi
                            └──► Kargo Servisi
   (kimlik, hız sınırı, log, CORS, yönlendirme hepsi gateway'de)

Kurulum ve yönlendirme (routing)

implementation 'org.springframework.cloud:spring-cloud-starter-gateway'

# application.yml — bildirimsel route tanımı
spring:
  cloud:
    gateway:
      routes:
        - id: siparis-route
          uri: lb://siparis-servisi          # lb:// -> Eureka'dan yük dengeli çözüm
          predicates:
            - Path=/api/siparis/**            # bu yola gelen istekler
          filters:
            - StripPrefix=1                   # /api'yi at, servise /siparis/** olarak gönder
        - id: odeme-route
          uri: lb://odeme-servisi
          predicates:
            - Path=/api/odeme/**

• Route: Bir kural — "şu koşula uyan istek, şu servise gitsin".
• Predicate (koşul): Path, Method, Header, Host, zaman, query... ("ne zaman eşleşir").
• Filter: İstek/yanıtı dönüştürme — başlık ekle/çıkar, prefix at, yeniden yaz, hız sınırı, yetki ("eşleşince ne yap").
• lb://servis-adi: Eureka ile entegre; servis adını yük dengeli çözer (topic 23-24).

Java ile route (RouteLocator)

YAML yerine programatik:

@Bean
RouteLocator routes(RouteLocatorBuilder b) {
    return b.routes()
        .route("siparis", r -> r.path("/api/siparis/**")
            .filters(f -> f.stripPrefix(1).addRequestHeader("X-Gateway", "true"))
            .uri("lb://siparis-servisi"))
        .build();
}

Gateway'in üstlendiği ortak (cross-cutting) işler

Tek yerde, tüm servisler için:

• Kimlik/yetki: JWT doğrulama gateway'de yapılır; arkadaki servisler güvenli ağda kalır.
• Hız sınırlama (rate limiting): İstemci başına istek sınırı (Redis ile).
• CORS: Tek noktada (topic 13).
• Loglama / tracing: Her isteğe korelasyon kimliği (topic 12).
• Devre kesici (circuit breaker): Yavaş/çöken servise yönlendirmeyi kes, fallback dön.
• Yeniden yazma (rewrite), yük dengeleme, retry.

Reaktif temel

Spring Cloud Gateway, reaktif (Spring WebFlux + Netty) üzerine kuruludur — bloklamayan, yüksek eşzamanlılıklı. Bu yüzden gateway projesinde spring-boot-starter-web (Tomcat) değil, WebFlux bağımlılığı kullanılır.

Modern bağlam

• Kubernetes/Service Mesh: K8s ortamlarında giriş (ingress) ve yönlendirme genelde Ingress Controller (NGINX, Traefik) veya service mesh (Istio) ile de yapılır; Spring Cloud Gateway uygulama-seviyesi gateway olarak yine kullanılır.
• Eski Zuul (Netflix) yerine artık Spring Cloud Gateway önerilir.

Özet

API Gateway'in tüm mikroservis sistemine tek giriş kapısı olduğunu; route + predicate + filter ile yönlendirmeyi (YAML ve programatik), Eureka ile lb:// entegrasyonunu ve gateway'in üstlendiği ortak işleri (kimlik, hız sınırı, CORS, tracing, circuit breaker) öğrendik; reaktif temeline ve K8s/ingress bağlamına değindik. Sırada, tüm servislerin yapılandırmasını merkezden yönetme: Cloud Config Server.